ЁЯШи рд╢ुрд░ुрдЖрдд: рдЖрдзाрд░ рд╕िрд░्рдл рдХाрд░्рдб рдирд╣ीं, рдЖрдкрдХी рдкрд╣рдЪाрди рд╣ै


рдЕрдзिрдХрддрд░ рд▓ोрдЧ рд╕ोрдЪрддे рд╣ैं ЁЯдФ


> “рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░ рд╕े рдХ्рдпा рд╣ी рд╣ोрдЧा?”




рд▓ेрдХिрди рд╕рдЪ्рдЪाрдИ рдбрд░ाрд╡рдиी рд╣ै ЁЯШЯ


рдЖрдЬ рдЕрдЧрд░ рдЖрдкрдХा рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░

рдЧрд▓рдд рд╣ाрдеों рдоें рдкрд╣ुँрдЪ рдЬाрдП ЁЯкк

рддो:


рдмैंрдХ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдЦрддрд░े рдоें ЁЯТ╕


рдоोрдмाрдЗрд▓ рдиंрдмрд░ misuse ЁЯУ▒


рдЖрдкрдХी рдкрд╣рдЪाрди рдЪोрд░ी ЁЯШв



рдФрд░ рдХрдИ рдмाрд░

рдЖрдкрдХो рдкрддा рднी рджेрд░ рд╕े рдЪрд▓рддा рд╣ै।




ЁЯдФ рд╕рд╡ाрд▓: рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░ рд╕्рдХैрдорд░्рд╕ рддрдХ рдкрд╣ुँрдЪрддा рдХैрд╕े рд╣ै?


рдХोрдИ рднी hacker

рд╕ीрдзे UIDAI рд╕े data рдирд╣ीं рдиिрдХाрд▓рддा ❌


рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░

рд╣рдоाрд░ी рдЫोрдЯी-рдЫोрдЯी рдЧрд▓рддिрдпों рд╕े

рд╕्рдХैрдорд░्рд╕ рддрдХ рдкрд╣ुँрдЪрддा рд╣ै ЁЯШФ





ЁЯЪй рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░ рд▓ीрдХ рд╣ोрдиे рдХे рд╕рдмрд╕े рдЖрдо рд░ाрд╕्рддे


1️⃣ Fake KYC рдХॉрд▓ рдФрд░ рдоैрд╕ेрдЬ ЁЯУЮЁЯУй


> “рдЖрдкрдХा рдЖрдзाрд░ KYC рдЕрдкрдбेрдЯ рдирд╣ीं рд╣ै”




рдбрд░ рдоें рдЖрдХрд░ рд▓ोрдЧ:


рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░


OTP



рдмрддा рджेрддे рд╣ैं ЁЯШи


рдпрд╣ीं рд╕े

рдкрд╣рдЪाрди рдЪोрд░ी рд╢ुрд░ू рд╣ोрддी рд╣ै।





2️⃣ Fake KYC рд▓िंрдХ ЁЯФЧ


рд▓िंрдХ рдмिрд▓्рдХुрд▓ рд╕рд░рдХाрд░ी рд╡ेрдмрд╕ाрдЗрдЯ рдЬैрд╕ा рджिрдЦрддा рд╣ै ЁЯМР

рдФрд░ рд▓ोрдЧ рдмिрдиा рд╕ोрдЪे details рднрд░ рджेрддे рд╣ैं।


рдЗрд╕ी рд▓िंрдХ рдЧेрдо рдХो detail рдоें рд╕рдордЭाрдпा рдЧрдпा рд╣ै

ЁЯСЙ рдмैंрдХ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рд╕े рдкैрд╕ा рдЙрдб़рдиे рдХे рдкीрдЫे KYC рд▓िंрдХ рдХा рдЦेрд▓





3️⃣ Public рдЬрдЧрд╣ों рдкрд░ рдЖрдзाрд░ рджेрдиा ЁЯПк


Cyber caf├й, local shops рдкрд░:


рдЖрдзाрд░ рдХी photocopy


рдмिрдиा masking



рдпрд╣ीं рд╕े data leak рд╣ोрддा рд╣ै ЁЯШб




4️⃣ Screen sharing / fake apps ЁЯУ▓


“Verification рдХे рд▓िрдП app install рдХрд░ें”


рдЗрд╕рд╕े:


рдоोрдмाрдЗрд▓ access


SMS access



рд╕рдм рдХुрдЫ рд╕्рдХैрдорд░ рдХे рдкाрд╕ ЁЯШ▒




⚠️ рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░ рдоिрд▓рдиे рдХे рдмाрдж рд╕्рдХैрдорд░ рдХ्рдпा рдХрд░рддा рд╣ै?


Fake SIM рдиिрдХрд▓рд╡ाрдиा ЁЯУ▒


Bank account access ЁЯПж


рдЖрдкрдХे рдиाрдо рдкрд░ loan ЁЯз╛


рд╕рд░рдХाрд░ी schemes misuse ❌



рдФрд░ рдиुрдХрд╕ाрди рдмрдв़рддा рдЬाрддा рд╣ै ЁЯШв




ЁЯШо KYC рдкूрд░ी рд╣ोрдиे рдкрд░ рднी рдЦрддрд░ा рдХ्рдпों?


рдХрдИ рд▓ोрдЧ рдХрд╣рддे рд╣ैं:


> “рдоेрд░ी KYC рддो рдкрд╣рд▓े рд╕े рдкूрд░ी рд╣ै”




рд▓ेрдХिрди рдлिрд░ рднी

call / message рдЖрддा рд╣ै।


рдпрд╣ीं рд╕े рдЦेрд▓ рд╢ुрд░ू рд╣ोрддा рд╣ै ЁЯЪи

ЁЯСЙ KYC рдкूрд░ा рд╣ै рдлिрд░ рднी рдХॉрд▓ рдЖ рд░рд╣ी рд╣ै? рдпрд╣ीं рд╕े рд╕्рдХैрдо рд╢ुрд░ू рд╣ोрддा рд╣ै





✅ рдЕрдкрдиा рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░ рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рдХैрд╕े рд░рдЦें? ЁЯЫб️


✔ Masked Aadhaar рдХा рдЗрд╕्рддेрдоाрд▓ рдХрд░ें ЁЯкк

✔ OTP, рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░ рдХिрд╕ी рдХो рди рджें ЁЯФТ

✔ KYC рд╕िрд░्рдл official app / branch рдоें рдХрд░ें ЁЯПж

✔ рдЖрдзाрд░ biometrics lock рд░рдЦें ЁЯФР




ЁЯЪи рдЕрдЧрд░ рд╢рдХ рд╣ो рдЬाрдП рддो рдХ्рдпा рдХрд░ें?


1️⃣ рдЖрдзाрд░ biometrics рддुрд░ंрдд lock рдХрд░ें ЁЯФР

2️⃣ рдмैंрдХ рдХो inform рдХрд░ें ЁЯУЮ

3️⃣ рдЕрдХाрдЙंрдЯ activity check рдХрд░ें ЁЯФН

4️⃣ Cyber crime рдоें рд╢िрдХाрдпрдд рдХрд░ें ЁЯзС‍ЁЯТ╗


рджेрд░ी = рдмрдб़ा рдиुрдХрд╕ाрди ЁЯШЮ





ЁЯШМ рд░ाрд╣рдд рдХी рдмाрдд


рдЖрдзाрд░ рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рд░рдЦा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै,

рдмрд╕ рдеोрдб़ी рд╕рдордЭрджाрд░ी рдЬ़рд░ूрд░ी рд╣ै ЁЯШК


рдпाрдж рд░рдЦिрдП:


> рдЖрдкрдХी рдкрд╣рдЪाрди рдЖрдкрдХी рдЬ़िрдо्рдоेрджाрд░ी рд╣ै।





ЁЯПБ рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ ЁЯза


ЁЯСЙ рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░ рдпूँ рд╣ी leak рдирд╣ीं рд╣ोрддा

ЁЯСЙ рдЗрд╕рдХे рдкीрдЫे рд╣рдоाрд░ी рдЫोрдЯी рд▓ाрдкрд░рд╡ाрд╣िрдпाँ рд╣ोрддी рд╣ैं


рдЕрдЧрд░ рдЖрдкрдиे рдпे рд╕рдордЭ рд▓िрдпा,

рддो рдХोрдИ рднी scammer

рдЖрдкрдХी рдкрд╣рдЪाрди рдЪोрд░ी рдирд╣ीं рдХрд░ рдкाрдПрдЧा ✅



рдпрд╣ рдпोрдЬрдиा/рдЬाрдирдХाрд░ी рдЖрдо рд▓ोрдЧों рдХे рд▓िрдП рдмрд╣ुрдд рдЙрдкрдпोрдЧी рд╣ै। рдЕрдЧрд░ рдЖрдк рд╕рд╣ी рдкाрдд्рд░рддा рд░рдЦрддे рд╣ैं, рддो рдЗрд╕рдХा рд▓ाрдн рд▓ेрдХрд░ рдЕрдкрдиे рдФрд░ рдЕрдкрдиे рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рднрд╡िрд╖्рдп рдХो рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं।

рдЕрдЧрд░ рдЖрдкрдХो рдпрд╣ рдЬाрдирдХाрд░ी рдкрд╕ंрдж рдЖрдИ рд╣ो, рддो рдЗрд╕े рдЬрд░ूрд░ рд╢ेрдпрд░ рдХрд░ें

рдиोрдЯ: рдХिрд╕ी рднी рд╡िрдд्рддीрдп рдпा рд╕рд░рдХाрд░ी рдпोрдЬрдиा рд╕े рдЬुрдб़ा рдиिрд░्рдгрдп рд▓ेрдиे рд╕े рдкрд╣рд▓े рдЖрдзिрдХाрд░िрдХ рдЬाрдирдХाрд░ी рдЕрд╡рд╢्рдп рдЬांрдЪ рд▓ें।